ارگونومی ابزار دستی

ابزارهای دستی از آغاز بشریت تاکنون مورد استفاده قرار گرفته اند و همواره در ارگونومی از اهمیتی ویژه برخوردار بوده اند. ابزارها نیرو را متمرکز و منتقل کرده و در کارهایی مانند بریدن، خرد کردن، تراشیدن و سوراخ کردن، انسان را یاری می کنند. در سده اخیر ابزارهای دستی دستخوش دگرگونی هایی شده اند. امروزه بسیاری از ابزاها برقی هستند. نیرویی که به وسیله ابزارها تولید میشود بیشتر است و به این دلیل، احتمال آسیب ها نیز افزایش یافته است. ابزارهای دستی باید:

ابزارهای دستی و رعایت اصول ارگونومی در طراحی

ابزار دستی باید:

  1. برای کار مورد نظر مناسب باشد.
  2. با استفاده کننده و دست او تناسب داشته باشد.
  3. هنگام استفاده موجب آسیب استفاده کننده نشود.

اصول ارگونومی ابزار دستی

۱- مچ ها را صاف و مستقیم نگه دارید.

توانایی گرفتن ابزار با پنج انگشت، زمانی که مچ نسبت به موقعیت جغرافیایی، انحراف پیدا کرده یا خم شده به میزان زیادی کاهش می یابد. پس ابزار کار باید به صورتی طراحی شوند که اپراتور قادر باشد آنرا بدون خم کردن مچ دست، محکم در دست گرفته و با مهارت با آن کار کند. انحراف بیش از حد مچ، بخصوص زمانی که شیئی با پنج انگشت گرفته شده باشد به تاندونها و اعصاب میانی مچ فشار وارد می سازد. وقتی این عمل به طور مکرر صورت پذیرد تاندون ها تحت تأثیر قرار گرفته متورم می شوند و فشار این ناحیه را افزایش میدهند. نتیجه آنچه که رخ میدهد به سندرم تونل کارپال معروف است.

ایمنی حفر چاه
حتما بخوانید:

یکی از فاکتورهای مهم در کاهش انحراف دست طراحی پست کار و سطح ارتفاع کار به گونه ای است که در انجام فعالیتهای طولانی مدت خم شدن مچ به حداقل مقدار خود برسد.کاربرد زیر مچیها در چنین شرایطی نه تنها این انحراف را کاهش خواهد داد، بلکه می تواند رفت و برگشت خون به دست را آسان تر کند.

۲- از بازدهی به عضله در حالت استاتیک خودداری نمایید.

زمانی که ابزار سنگین برای مدت های طولانی نگهداشته شوند یا وقتی که کار باید به صورتی که آرنج به حالت باز یا در بالا قرار دارد صورت بگیرد، بازدهی
عضلات در حالت استاتیک رخ می دهد که در نتیجه آن خستگی دست ها، ساعد و شانه پیش میآید. هم عضلات و هم مفاصل متأثر شده و باعث ناراحتی های عضلانی یا سختی در مفاصل می شود که خود می تواند مانع از توانایی کار اپراتور گردد. زمانی که طبیعت کار حذف باردهی استاتیک به عضله را غیرممکن یا همراه با صرف انرژی میکند، جهت کم کردن خستگی استراحت های متوالی یا چرخش کار می تواند راه حل خوبی را فراهم کند. از عوارض کار استاتیک خستگی دردناک عضله و ضایعات ترومای تجمعی CTD و همچنین ناراحتی های تاندون ها و تحلیل مفاصل مرتبط می باشد. در این راستا برای پیشگیری از مشکلات مطرح می بایستی وزن ابزار در حداقل ممکن طراحی شود.

دانلود تمام استانداردهای NFPA
حتما بخوانید:

۳- از تمرکز فشار و استرس در بافت نرم کف دست اجتناب کنید.

تمرکز استرس ناشی از طراحی غیرمناسب ابزار دستی باعث تنش و فشار برکف دست یا انگشتان شده و عبور جریان و عملکرد عصبی آن را مختل می سازد. مثالی از این گروه ابزارها انبردست های شیارداری هستند که به علت تفاوت در ابعاد دست افراد کاربر، انگشتان گروهی از آنها بر روی برآمدگی های دسته ابزار قرار گرفته و ضایعات یاد شده را باعث می شوند.

۴- نیروی لازم جهت چنگش یا محکم گرفتن ابزار کاهش یابد.

هر چه تلاش بیشتری جهت چنگش و حفظ و کنترل ابزار اعمال شود، احتمال بالقوه ضایعه، بیشتر خواهد شد. هنگامی اعمال نیرو موثرترین حالت خود را دارد که نیرو به صورت فشاری وارد شود نه به صورت اصطکاکی، بنابراین هنگامی که نیرو به طور عمود بر محور دستگیره استوانه ای شکل اعمال شود موثرتر از زمانی خواهد بود که در راستای محور دستگیره اعمال می شود.

۵- حد چنگش به میزان مناسب حفظ شود.

هنگام استفاده از ابزاری مانند انبردست، قیچی و انبر قابلیت دست در وارد آوردن نیرو، حد یا ظرفیت چنگش آن وسیله نام دارد. برای ایجاد یک چنگش مناسب، نوک انگشتان نیرویی تا ۴ الی ۵ برابر نیاز دارد و چنانچه این عمل، بارها تکرار شود باعث آماس و ورم تاندون ها در مچ و ساعد می شود.

آموزش ایمنی جک پالت
حتما بخوانید:

۶- لبه های تیز، نقاط درگیرکننده (نیشگون گیرنده) و حرکات عقب برگرداننده انگشت اجتناب کنید.

ابزار دستی نباید دارای لبه های تیز یا برآمدهای که می تواند بر دست فشار آورد، و ایجاد تاول کرده و یا فشارهای بی مورد به اعصاب و رگ های دست وارد کند، باشد. وقتی دو بازوی ابزار به هم نزدیک می شوند باید فضایی بین این بازوها وجود داشته باشد تا از نیشگون غیرعمدی انگشتان ممانعت شود. وقتی از این گونه ابزارها در کارهای تکراری استفاده می شود باید از وسایلی مانند فنر جهت بازکردن ابزار بعد از هر بار استفاده کمک گرفت تا از حرکات عقب برگرداننده انگشتان اجتناب شود.

۷- از انجام اعمال ماشه ای با انگشت اجتناب کنید.

حالتی که به انگشت ماش های معروف است زمانی ایجاد می شود که یک انگشت مکرراً برای کار با یک ماشه استفاده گردد. این حالت به خصوص زمانی که دسته ابزار بزرگ باشد پیش می آید و کار در حالتی که تنها نوک انگشت خم شده و مفاصل میانی به حالت مستقیم باقی می ماند، صورت میگیرد. انگشت ماشه ای باعث می شود که افراد به طور دائم انگشت را کشیده نگه دارند.

۸- دست ها را از حرارت و سرما محافظت کنید.

دسته های ابزار باید دست ها را از حرارت و یا سرمای تولید شده بوسیله ابزار محافظت کنند. تماس حرارتی معمولاً از موتورهای الکتریکی یا حرارت تولید شده بوسیله ابزار جوشکاری یا وسایلی که چسب های داغ یا بتونه های داغ را تزریق می کنند، رخ می دهد. دسته های لاستیکی، پلاستیکی یا چوبی معمولاً برای محافظت دست از حرارت تولید شده توسط این وسایل مناسب می باشند.

بازرسی جرثقیل مطابق استاندارد OSHA
حتما بخوانید:

۹- از ارتعاش بیش از حد جلوگیری نمائید.

استفاده طولانی مدت از وسایل مرتعش می تواند باعث کاهش گردش خون در دست ها و انگشتان و نهایتاً سندرم سفید انگشتی گردد. دسته های پلاستیکی فشرده که به جای دسته های فلزی یا چوبی استفاده می شود، می توانند انتقال ارتعاش را کاهش دهند. چنانچه نتوان به اندازه کافی ارتعاش را کاهش داد، کاهش زمان تماس بوسیله روش های نوبتکاری، مناسب می باشد.

۱۰- از دستکش های مناسب استفاده کنید.

اغلب در کارخانجات از دستکش ها به عنوان محافظت کننده دست از عوامل زیان آور محیط کار استفاده می شود. در هنگام کار با دستکش، هم قدرت و هم مهارت کاهش مییابد. دستکش هایی که به دست شل هستند و یا ضخیم می باشند نیز مخاطرات زیادی را باعث می شوند. دستکش های مخصوص کار باید در اندازه های گوناگونی ساخته شوند تا به اندازه دست های مختلف بخورند و از اثرات مضر دستکش ها بکاهند. دستکش ها همواره باید تمیز نگهداشته شوندتا از اثراتی که روغن ها یا دیگر محرک های وارد شده به دستکش ها روی پوست ایجاد میکند، جلوگیری کنند و یا چنانچه ذرات تحریک کننده وارد دستکش ها شود مانع از تماس آنها با پوست شوند.

نکات کاربردی برای انتخاب ابزار آلات خوب

  1. کاهش نیرو و فشار لازم برای گرفتن ابزار
  2. استفاده از ابزار برق به جای ابزار دستی به منظور کاهش درگیری دست و مخاطرات بعد از آن
  3. جلوگیری از حرکات تکراری انگشتان یا حداقل کاهش این حرکات و به حداقل رساندن متوسط نیروی مورد نیاز برای نگه داشتن دکمه روشن و خاموش ابزار برقی
  4. اجتناب از استفاده از انگشت شست برای فعال سازی ابزار و استفاده از دو یا سه انگشت برای فعال سازی ابزار برقی
  5. حداکثر نیروی گرفتن ماشه نباید بیشتر از ۱.۵ کیلوگرم باشد.
  6. انتخاب ابزارهائی که دستگیره هایشان اصطکاک بیشتری دارد، دسته هائی از جنس لاستیک فشاری و فوم سلول بسته
  7. طول دسته ها باید بین ۱۱.۴ تا ۱۴ سانتی متر باشد، اگر از دستکش استفاده می شود هم حداقل ۱.۳ سانتی متر بیشتر باشد.
  8. ابزار آلاتی را انتخاب کنید که قطر دسته شان ۳.۲ تا ۴.۴ سانتی متر و ترجیحا ۳.۸ سانتی متر باشد، برای کارهائی که به دقت زیادی احتیاج دارند از دیته ای با قطر ۰.۸ الی ۱.۵ سانتی متر استفاده کنید.
ضوابط آژیر اعلام حریق
حتما بخوانید: